Jos Depryck (°Aalst 30/06/1948 - †Aalst 27/02/2024) was een gekend koppensnijder en lid van het Dokumentatiecentrum voor Aalst Karnaval. Daarnaast was hij ook auteur van verschillende publicaties over de geschiedenis van Aalst, met in het bijzonder de brouwerijwereld.
De Sperrezjiekers 2018 - ©Sören Delclef
Begin de jaren '80 begon Jos met het snijden van figuren uit piepschuim. De Aalsterse carnavalsgroepen maakten in die tijd vooral gebruik van gelaste koppen, maar stilaan begon men over te schakelen naar koppen uit 'isomo'. Eén van die groepen was De Matotten. Voor het creëren van hun koppen in piepschuim, deden ze beroep op Jos, die in 'De Nieuwe Gazet van Aalst' omschreven werd als 'amateur-kunstenaar van grote klasse'. Zo maakte hij in 1983 verschillende carnavalskoppen van leden van De Prinsencaemere voor De Matotten, die met het thema 'De Prinsencaemere, wad'n cirk!' in de stoet gingen. De groep behaalde er de 3de plaats bij de grote groepen mee, wat hun beste resultaat ooit zou zijn.
Toen de wagenbouw van de Aalsterse groepen evolueerde, maakte Jos naast koppen, ook volledige lichamen uit piepschuim. Van november tot februari was Jos elke avond bezig met het creëren van zijn figuren. Hij maakte niet alleen de eerste isomokoppen voor De Matotten, maar ook voor Kartasj. Vele groepen zouden beroep doen op zijn snijkunsten. Ook voor groepen buiten Aalst maakte hij figuren; zo creëerde hij in 2005 de kop van de Londerzeelse Kiekenpootreus.
In 2018 brachten De Sperrezjiekers het thema 'Goon de koppensnoiers in pesjoeng, wa moeten d’ Oilsjterse groepen tèn doeng? Ten keje alliejn mor betraan op d’academie van Gert Schattemaan!' in de stoet. De groep had het over het pensioen van koppensnijders Jos Depryck, Stefaan Roels en Rudy Willo. Deze drie koppensnijders prijkten dat jaar vooraan op de wagen van de groep.[1][2]
(©Sören Delclef)
In de jaren '90 vervoegde Jos het Dokumentatiecentrum voor Aalst Karnaval (DAK). Vanaf het jaar 2000 bracht DAK enkele foto-cd-roms uit. Jos was één van de drijvende krachten achter deze cd-roms. In 2002 werd ook de cd-rom '50 Prinsen van Aalst' uitgebracht. Deze cd-rom was een idee van Jos, die ook instond voor de samenstelling ervan. In 2003 mocht Jos een tweede cd-rom samenstellen voor DAK: 'De 75 stoeten van Aalst'.
Toen het bestuur van DAK in 2005 uitgebreid werd naar alle leden van het documentatiecentrum, werd hij ook bestuurslid. Jos werkte mee aan de fotoboekjes van DAK en bracht in 2008 ook een uniek fotoboekje uit over de uitgaanswagens (pompiers). Zijn foto's werden gepubliceerd in de fotoboekjes van 2008 tot en met 2019, waardoor zijn naam op 12 fotoboekjes van DAK prijkt. Hij legde de focus vooral op de losse groepen. Jos was ook jarenlang voorzitter van de jury bij de fotowedstrijd van DAK.
Toen De Zwiejtzoel'n in 2019 de 33ste verjaardag van DAK in de stoet brachten, plaatsten ze een aantal medewerkers op hun wagen. Eén daarvan was Jos, die samen met de andere DAK-medewerkers een vogeltenue aangemeten kreeg. Jos bleef lid van DAK tot aan zijn dood in 2024.
Schrijver
Drieluik over brouwerijen
(©Het Laatste Nieuws - Ruger Lievens)
Jos deed onderzoek naar verschillende aspecten van het industrieel erfgoed van Aalst, waarbij zijn aandacht vooral ging naar de brouwerijen uit de streek. Hierover publiceerde hij verschillende boeken. Zijn eerste boek werd in 2013 gepubliceerd en beschreef de geschiedenis van de Aalsterse brouwerijen. Gedurende 4 jaar had Jos onderzoek gedaan naar de Aalsterse brouwerijen. Hij werkte hiervoor o.a. samen met Jan Louis en Jef Van den Steen. In 2014 publiceerde Jos zijn tweede boek: 'Brouwerijen in Groot-Aalst, Erpe en Lede'. Hij sloot zijn drieluik af in 2017 met 'De Dender in 200 bieren'. Hierin beschreef Jos de bieren die gebrouwen werden aan de Dender, van Dendermonde tot Ath.
Voor zijn laatste boek, maakte Jos kennis met heel wat nieuwe bieren. De beste bieren proefde hij bij Brouwerij De Glazen Toren, wat hem inspireerde om zelf een bier te brouwen. Zijn bier was een hoppig bier van 6,5° en zag groen. Het kreeg de naam 'Naomh Padraig' (wat St. Patrick betekent in het Iers) of 'Groeng' (voor de Aalstenaars). Jos brouwde zijn bier in samenwerking met Brouwerij De Glazen Toren en het werd gelanceerd op Saint-Patrick's Day 2017. Het werd te koop aangeboden in streekproductenwinkel Ambrosia.
Brochures - Forum Aalst Historiek
Jos schreef ook mee aan verschillende brochures van Forum Aalst Historiek. In 2012 stelde hij de brochure 'De Hertshage en de Denderkaai, van Zwarte Hoek tot Sint-Annabrug' samen en in 2013 schreef hij mee aan de bochure 'Het kerkhof van Aalst'. In 2014 maakte hij voor Forum Aalst Historiek de wandelbrochure 'Verdwenen brouwerijen van Aalst: brouwerijwandeling'. De brouwerijwandeling begon aan de carnavalswerkhallen en eindigde in het bierhuis 't Apostelken.
Daarnaast was Jos ook auteur van verschillende artikels over geschiedkundige thema's in tijdschriften van o.a. de Vereniging voor Aalsters Kultuurschoon.
Overzicht boeken
In 2015 schreef Jos, in opdracht van Tereos Syral en Erfgoedcel Denderland, het boek 'Ik werkte bij den Amylum. Van familiebedrijf tot wereldleider'.
| Jaar | Titel |
|---|---|
| 2013 | Geschiedenis van de Aalsterse brouwerijen |
| 2014 | Brouwerijen in Groot-Aalst, Erpe en Lede |
| 2015 | Ik werkte bij den Amylum. Van familiebedrijf tot wereldleider |
| 2017 | De Dender in 200 bieren |
Verzamelaar
(©DAK)
Jos was ook een gekend verzamelaar van geschiedkundige objecten, die meestal verband hielden met Aalst. Hij maakte ook deel uit van verschillende verzamelclubs. Zo was hij in de jaren '80 voorzitter van Xenophora Aalst, de Aalsterse vereniging voor verzamelaars van fossielen, mineralen, schelpen en gesteenten. In het kader daarvan gaf Jos ook enkele lezingen, o.a. over de systematiek in de Paleontologie.
Jos verzamelde ook jarenlang bonsais. Hij was lid (en ook een tijdje voorzitter) van de afdeling Oost-Vlaanderen van de Vlaamse Bonsaivereniging en de Bonsaivereniging Aalst. Samen met Jean-Pierre Timmermans organiseerde Jos in 1984 een bonsaishow in de Nieuwe Madelon, onder het thema: Bonsai in Aalst. Er stonden 90 bonsais tentoongesteld en er kwamen meer dan 800 bezoekers over de vloer. Naast het bezichtigen van de boompjes, was er ook gelegenheid om boeken, potten en ander materiaal te bekijken. In 2012 was Jos hoofdredacteur van het tijdschrift van de Vlaamse Bonsai Vereniging.
Jos beschikte eveneens over een grote collectie oude foto's en documenten van Aalst. Hij beschikte ook over een dossier rond oorlogsschade, dat deel uitmaakte van zijn privé-collectie. Carnavalsitems, -lintjes en nominetten behoorden ook tot zijn collectie. Hij probeerde de Aalsterse carnavalsverzamelaars samen te brengen en richtte in 2005, samen met Bart Marcoen en Jean-Pierre De Troch, de vereniging 'De Verzamelaars Aalst carnaval' op. De vereniging zou een aantal jaar blijven bestaan.[3][4]
Varia
- Jos studeerde in 1971 af aan het VTI in Aalst als ingenieur mechanica. Van 1972 tot 2010 was hij werkzaam bij Gates als ingenieur in de riemenafdeling. Daarna was hij tot 2016 nog werkzaam als adviseur 'ontwikkeling en applicaties' bij Continental.
- Jos organiseerde in 2002 een bijeenkomst van de familie Clauwaert in de Sint-Annazaal, voor een uiteenzetting over de naam Clauwaert. Vier sprekers kwamen er uitleg geven over het ontstaan van de naam, over het Clauwaertbier en over de streek van Hekelgem, waar een groot deel van de Clauwaerts zijn roots heeft.
- In 2004 was Jos te zien in Afrit 4, in een aflevering over carnaval.
- Jos vormde in 2019 samen met Tom Huybrechts, Bob Berkmoes, Sven De Rocker en Gert Cleemput het verzamelgroepje 'De Geniepige Drauken', dat ook een eigen lintjesreeks uitbracht.
- Jos was vrijwilliger voor Erfgoedcel Denderland, waarvoor hij verschillende voorwerpen inventariseerde. Zo ontdekte hij in 2017 een verloren gewaande vaandel in de OLV Hemelvaartkerk van Nieuwerkerken.
- Bij het overlijden van Jos in 2024 plaatste Tim Acke, de ontwerper van de carnavalsaffiche van dat jaar, een eerbetoon aan Jos op zijn Facebookpagina: "Een ode aan deze grote meneer: Jos Depryck. Hij vroeg me, toen ik een 19-jarige snotneus was, of ik wat karikaturen voor hem wou maken voor de carnavalstoet. Ik herinner me nog de verwondering die ik voelde toen ik mijn schetskes zag passeren als metershoge in isimo door Jos uitgewerkte poppen. We hadden jarenlang een wederzijdse bewondering voor elkaars werk. Jos heeft een onschatbare rol gespeeld in mijn groei als karikatuurtekenaar. Nooit heeft hij mij gevraagd om er eens eentje van hemzelf te maken. Bij deze, dierbare Jos, je zal het helaas niet meer kunnen zien, maar dit is het minste wat ik kan doen om jouw werk en leven te eren, waarde vriend. Rust zacht."
Redactie
Tekst en foto's
- Tekst: Sören Delclef - AjoinPedia
- Foto's: Dokumentatiecentrum Aalst Karnaval, Het Laatste Nieuws, Sören Delclef